بایگانی/آرشیو برچسب ها : ريسماني از جنس دل

تجربه اول: نقدی بر مجموعه داستان «ریسمانی از جنس دل» ـ روزنامه فرهیختگان

rismani-az-jense-delروزنامه فرهیختگان ـ یوسف نیکفام: کتاب«ریسمانی از جنس دل» نوشته عبدالقدوس الامین مجموعه ده داستان کوتاه است که در سال ۱۳۹۰ به شمارگان ۲۵۰۰ نسخه برای اولین بار با ترجمه فاطمه پرچگانی و ویراستاری اقدس ارطایفه به همت انتشارات پرستا در قطع پالتویی منتشر شده است.کتاب شماره اول مجموعه ادبیات مقاومت اسلامی لبنان است و متن عربی آن در سال ۱۳۸۹ برنده جایزه جهانی کتاب سال جمهوری اسلامی ایران شده است. این اثر اولین مجموعه داستان نویسنده آن است. این کتاب اثری است که می­تواند پاسخگوی علاقه­مندانی باشد که نسبت به رزمندگان مقاومت اسلامی لبنان می­خواهند اطلاعات بیشتری به دست آورند و از روحیات و چگونگی مبارزات آنها بیشتر بدانند. داستانهای این مجموعه از نوع داستانهای واقع­گرا هستند.

آنان همه مردان­اند
شخصیت اصلی داستان فراس است. مشکل داستانی به معنای فنی آن وجود ندارد و داستان ساختار خاطره­ای دارد. زاویه دید دانای کل محدود به فراس است و داستان به صورت ریزبافت روایت شده است و تنها در بخش انتهایی است که روایی می­شود. نویسنده تلاش کرده است وقایع مرتبط در داستان را با وقایع کربلا به نوعی از دید فراس نظیره­سازی کند. شخصیتها به اندازه کافی پرداخت نشده­اند و خواننده نسبت به سرنوشت آنها خیلی علاقه پیدا نمی­کند.

رویا را باور کردم
یکی از داستانهای تأثیرگذار و عاطفی مجموعه است. زاویه دید دانای کل محدود به مرد موتورسیکلت سوار و مرد مجروح است. داستان در سه بخش طراحی شده است و به روحیه ایثار و از خودگذشتگی می­پردازد. شخصیت اصلی در بخشی از داستان مرد موتورسیکلت سوار است و در بخش دیگری مرد مجروح است و از این روی داستان دوپاره شده است. نویسنده در تغییر زاویه دید نیز به شکل منطقی عمل نمی­کند. این تغییر باید با شروع بخش جدید صورت می­گرفت در حالی که نویسنده چنین عمل نکرده است.نویسنده در انتهای داستان سعی می­کند تا به نوعی به نظیره­سازی داستان حضرت ابراهیم علیه السلام بپردازد و از زبان مرد مجروح عمل مرد موتورسیکلت سوار را نوعی قربانی کردن فرزند به حساب آورد. استفاده از چنین رویکردی در داستان به نوعی به غنای درونمایه­ای اثر می­افزاید.

هیولا و خانه­های روستایم
داستان دیگری از مبارزات نیروهای مقاومت اسلامی بر علیه ارتش اسرائیل. داستان برشی کوتاه از یک صحنه نبرد است. زاویه دید من راوی(اول شخص) است. شخصیت اصلی داستان راوی آن است و مشکل او از کار انداختن بلدوزر دشمن است. داستان پیرنگ بسیار ساده و خطی دارد و مشکل داستانی به اندازه کافی فزاینده نیست و مانع خاصی جلوی خواسته شخصیت اصلی(انهدام بلدوزر) گذاشته نشده است. خیلی سریع شخصیت اصلی مشکل را حل می­کند. قصه­های فرعی­تر می­توانست پیرنگ را پیچیده­تر کند.

ریسمانی از جنس دل
این داستان از طولانی­ترین داستانهای مجموعه است و مسعود اطیابی کارگردان ایرانی فیلم سینمایی «ریسمانی نزدیکتر از رگ» را با اقتباس از این داستان کوتاه ساخته است. با آمدن سه جوان مبارز و شنیدن حرفهای آنها توسط ابوهانی تازه داستان به شکل فنی آن آغاز شده است و ۲۲ صفحه قبل از آن مقدمه­چینی داستان است که برای داستانی با ۵۵ صفحه بسیار طولانی است؛ هر چند در این بخشها نویسنده اطلاعاتی از شخصیت اصلی و خانواده­اش به خواننده می­دهد. ضعف دیگر داستان در روایی بودن آن است. نویسنده به صورت درشت­بافت زمان زیادی از زندگی ابوهانی و خانواده­اش را روایت می­کند و با شروع قصه اصلی است که داستان از روایی شدن خلاص می­یابد و پرداختی ریزبافت پیدا می­کند. زاویه دید داستان دانای کل محدود به ابوهانی است نویسنده در پرداخت شخصیت ابوهانی موفق عمل کرده است و به خوبی می­توان او را شناخت و با او آشنا شد. نویسنده به خوبی توانسته احساسات و عواطف ابوهانی را نمایان کند و لحظات زیبایی را در ارتباط با او خلق کند.

یسعور
برش کوتاه دیگری از یک ماجرای واقعی در نبرد بر علیه هواپیماهای اسرائیلی. زاویه دید دانای کل محدود به رزمنده است و داستان در یک بخش روایت شده است. پیرنگی ساده و خطی دارد و بر جنبه­های حماسی تأکید دارد. داستان ساختاری خاطره­ای دارد. نویسنده به اندازه کافی به شخصیت اصلی داستان(مرد رزمنده) نمی­پردازد و خواننده خیلی به او نزدیک نمی­شود.

پنجره­ای در جنگ
نثری شاعرانه از روزهای جنگی و شرایط سخت زندگی مردم بی­دفاع لبنان. به نظر می­رسد با توجه به ساختار بقیه داستانها انتخاب آن به دلیل نداشتن ساختار داستانی امر پسندیده­ای نبوده باشد.

وفای سرسختانه
داستان در پنج بخش طراحی شده است. زاویه دید دانای کل است. سرنوشت و عاقبت شخصیت اصلی داستان( راغب) تعلیق و کشش داستانی است که تا پایان ادامه می­یابد. مشکل اصلی داستان از زمانی که راغب تیر می­خورد آغاز می­شود و تا قبل از این صحنه- از صفحه ۱ تا صفحه ۴- مقدمه­چینی است که برای چنین داستان کوتاهی طولانی است. اشکال دیگر داستان وجود بخشهای زیاد داستان است که موجب شده پیرنگ از یکپارچگی خارج شود. داستان پرداخت خوبی دارد و ریزبافت و لحظه­پردازانه است هر چند در بخشهایی روایی می­شود. داستان حادثه محور است و نویسنده شناسنامه مشخصی از شخصیتها ارائه نمی­دهد.

دو راه
زاویه دید دانای کل محدود به سعید است. شخصیت اصلی نیز سعید است و مشکل اصلی تلاش او برای پیدا کردن چرایی افسردگی­اش است. گره اصلی داستان با رفتن سعید بر سر مزار یک شهید باز می­شود و افسردگی از وجودش رخت برمی­بندد. این تحول از زمینه­های لازم برخوردار نیست و منطقی به نظر نمی­رسد. داستان ساختاری خاطره­ای دارد و پایان آن نتیجه تلاشهای شخصیت اصلی نیست.

نان گرانقیمت
داستانی با پیرنگ بسیار ساده و خطی. هنگامی که رزمنده در حال درست کردن خمیر است از تداعی بهره گرفته شده که بسیار به جا و و درست استفاده شده است. تداعی­ها کوتاهند و تأثیرگزار. زاویه دید دانای کل محدود به رزمنده است. نویسنده در کنار لحظه­های نبرد به زیبایی به لحظات چگونگی نان پختن در آن لحظات سخت می­پردازد. داستان ساختار خاطره­ای دارد و مشکل داستانی به شکل فنی آن وجود ندارد.

بهترین مونس، برای بهترین همنشین
در این داستان کوتاه مشکل داستانی به صورت فنی آن دیده نمی­شود و از این روی داستان ساختار خاطره­ای پیدا کرده است. زاویه دید دانای کل محدود به رزمنده است. نویسنده لحظات زیبایی از زندگی یک پیرزن تنها را تصویر کرده است.

سرک کشیدن به شب‌های جنگ با اسرائیل در «ریسمانی از جنس دل» ـ پایگاه خبری رجا نیوز

تصویر بند انگشتی برای rismani-az-jense-del.jpg

چشمانتان را ببندید و تصور کنید خبری از «دا»، «کوچه نقاش‌ها»، «سلام بر ابراهیم» و «خاک‌های نرم کوشک» نباشد؛ حتی بیایید برگردیم به کمی عقب‌تر و روزهایی را تصور کنیم که «فرمانده من» و کتاب‌هایی از این دست هم اصلا نوشته نمی‌شدند. اگر اینطور بود الان دانسته‌های ما از سنگرهای دفاع نقدس و رزمندگان درون آنها چقدر بود؟ و مهمتر اینکه این دانسته‌ها چقدر با واقعیت آن هشت سال همخوانی داشت؟

تک تک صدها جلد کتابی که درباره دفاع مقدس نوشته شده‌اند سندهایی هستند که برای همیشه تاریخ از حقیقت آن روزها دفاع خواهند کرد. حتی اگر کتابی هم واقعیت‌ها را قلب کرده باشد باز هم سند است، سندی که ثابت می‌کند چه افرادی سعی داشتند چهره دروغینی از مقاومت مخلصانه مردم ایران بسازند. ادبیات مقاومت ایران از این موهبت خاطره‌نگاری و داستان نویسی برخوردار است.

تاثیر گذاری این کتابها تا آنجا بود که رزمندگان لبنانی بنابر نقل حاج حسین یکتا در گرداب مشکلات «خاکهای نرم کوشک» را می‌خواندند و جوانان کشمیری به کتاب خاطرات شهید عباس بابایی عشق بازی می‌کردند.

اما حالا خود رزمندگان لبنانی که از تجربه سال‌ها مقاومت برابر رژیم صهیونیستی بهره‌مندند چند سالی است که بصورت جدی در وادی ادبیات مقاومت قدم گذاشته‌اند. انتشارات «رسالات» لبنان یکی از موسساتی است که در این زمینه فعالیت می‌کند و تاکنون چندین جلد داستان مقاومت لبنان را منتشر کرده است. کتاب «ریسمانی از جنس دل» ترجمه یکی از آن کتاب‌هاست.

این کتاب را انتشارات «پرستا» به فارسی ترجمه کرده است و بعنوان اولین جلد از مجموعه کتاب‌های «قلم رصاص» روانه بازار کرده است. قرار است هفت جلد دیگر از این مجموعه به بازار بیاید که دو جلد از این مجموعه در قالب داستان بلند و بقیه در قالب داستان کوتاه هستند.

این مجموعه ابتدا به زبان عربی در ایران منتشر شد و توانست جایزه خارجی کتاب سال جمهوری اسلامی ایران را کسب کند. بعد از این بود که انتشارات پرستا در نمایشگاه کتاب سال ۹۰ با نماینده انتشارات رسالات مذاکره کرد و از همانجا روند ترجمه کتاب‌ها شروع شد. حضور «محمدرضا سرشار» بعنوان سرویراستار بالای سر مجموعه می‌تواند این قوت قلب را به خوانندگان بدهد که این کتاب‌ها نثری روان و خوشخوان خواهند داشت.

اما اولین جلد از این مجموعه  را که با عنوان «ریسمانی از جنس دل» منتشر شده «عبدالقدوس امین» نوشته است. کتاب در قطع جیبی است و ۲۰۰ صفحه دارد و در خود یازده داستان کوتاه را جای داده است. خواندن این داستان‌ها برای ما که همیشه مبارزات حزب الله را از قاب تلویزیون و گزارشات نشریات دیده و خوانده‌ایم حتما تجربه جدید و دلپذیری خواهد بود، مخصوصا که نویسنده از چارچوب خاطره‌نگاری هم فراتر رفته و به وادی داستان پا گذاشته است.

انتشار این کتاب و در ادامه سایر کتاب‌های این مجموعه می‌تواند آغازگر تعاملی باشد که اگر بین نویسندگان ایرانی و لبنانی برقرار شود، برای هر دو طرف برکت خواهد داشت. چنانکه آقایان عبدالقدوس الامین و سدیف حماده به نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران در سال ۱۳۹۱ آمدند و با حضور محمدرضا سرشار، درباره این مجموعه و ترجمه فارسی آن سخن گفتند.

انتشارات پرستا خود نیز جلودار این تعامل شده است و بغیر از ترجمه کتاب در نظر دارد تا با ایجاد امکان بهره‌مندی نویسندگان لبنانی از توان نویسندگان و منتقدان

نقد مجموعه داستان لبنانی «ریسمانی از جنس دل» در جلسه روز سه شنبه (۹ آبان) نقد داستان حوزه هنری

rismani-az-jense-delبی شک یکی از اقدامات اساسی در ماندگار نمودن و زنده نگه داشتن نام و یاد هر پیروزی و موفقیتی، تولید محصولات فرهنگی یا نمادهایی مرتبط با آن موضوع یا اتفاق است. ” جنگ ۳۳ روزه” یا ” حرب تموز” که اقدامی جنایتکارانه از سوی غرب به نمایندگی اسرائیل غاصب بر علیه لبنان بود و با موفقیت مثال زدنی و به یاد ماندنی حزب الله همیشه قهرمان خاتمه یافت هم، از آن دست وقایعی است که در همه‌ی حوزه‌های علمی، مطالعاتی، سیاسی، رسانه‌ای، هنری و … جای کار و پرداختن دارد.

این مهم تاکنون به مدد نیروهای حزب الله در لبنان و علاقمندان آن در سراسر جهان به اشکال مختلف دنبال شده است.
” موسسه رسالات” هم یکی از مراکز وابسته به حزب الله است که در زمینه های فرهنگی و هنری فعالیت دارد و تاکنون محصولات مختلفی را درباره‌ این جنبش خصوصا درباره جنگ ۳۳ روزه تولید نموده است. یکی از تولیدات رسالات مجموعه کتب داستانی ” قلم رصاص” است که در قالب داستان کوتاه به بازنویسی حوادث و اتفاقات حرب تموز پرداخته و در آن نویسندگان تلاش کرده اند از درون مایه خاطرات رزمندگان حزب الله هم استفاده نمایند.
تاکنون ۱۳ جلد از مجموعه ” قلم رصاص” در لبنان منتشر شده و البته انتشار مجلدات بعدی آن هم ادامه دارد. این مجموعه که سال ۸۹ موفق به دریافت “جایزه جهانی کتاب سال جمهوری اسلامی” شد، به همت و تلاش “ستاد مردمی بزرگداشت سرداران شهید جهان اسلام” و توسط “نشر پرستا” به فارسی ترجمه شده و زیر نظر “استاد محمدرضا سرشار” بازنویسی گردیده و در سال جاری جلد نخست آن با عنوان ” ریسمانی از جنس دل” رونمایی و منتشر شد.
این مجموعه داستان قرار است سه شنبه ۹ آبان، ساعت ۱۵ تا ۱۶/۳۰ در تالار اوستای حوزه هنری تهران – مرکز، توسط محمدرضا سرشار و دیگر اعضای جلسه نقد داستان روزهای سه شنبه این مرکز موزد نقد و بررسی قرار گیرد.

مجموعه داستان «ریسمانی از جنس دل» ـ عبدالقدوس الامین

rismani-az-jense-delریسمانی از جنس دل

مجموعه ادبیات مقاومت اسلامی لبنان ـ ۱

نویسنده: عبدالقدوس الامین
مترجم: فاطمه پرچگانی
چاپ اول: ۱۳۹۰
انتشارات پرستا
قطع جیبی ـ ۲۰۰ صفحه
قیمت: ۲،۸۰۰ تومان
کتاب حاضر، حاوی برگردان فارسی دَه داستان کوتاه عربی از «عبدالقدوس الامین» با عنوان‌های«آنان همان مردان‌اند»، «رؤیا را باور کردم»، «ریسمانی از جنس دل»، «پنجره‌ای در جنگ»، «دوراه»، «نان گران قیمت»، «هیولا و خانه‌های روستایم»، «سیعور»، «وفای سرسختانه» و «بهترین مونس، برای بهترین همنشین» است. تمامی این داستان‌ها روایتگر ادبیات مقاومت و تاریخ انقلابی مردمان لبنان است.
داستان «ریسمانی از جنس دل» که عنوان کتاب را نیز تشکیل می‌دهد روایت مقاومت خانوادة مردی با نام «ابوهانی»‌است که فرزند کوچکش را در حملة اسرائیلی‌ها به محل سکونتش از دست داده است و حال آشنایی «ابوهانی» با سه جوان مبارز و انقلابی در کمین شبانه، او را به یاد «علی»، فرزندش می‌اندازد. کمک‌های مخفیانه« ابوهانی» به آن سه جوان و اتفاقات پیش روی آن‌ها، آینده‌ای جدید برای ابوهانی و یکی از سه جوان داستان رقم می‌زند.
 
نقدها و معرفی‌های کتاب «ریسمانی از جنس دل»: